Felsefenin ├ľyk├╝s├╝ / Will Durant
Felsefe / 7 Aral─▒k 2017

Felsefenin ├ľyk├╝s├╝ Felsefenin ├ľyk├╝s├╝’nden… Avrupa haritas─▒na bakacak olursan─▒z YunanistanÔÇÖ─▒, e─čri b├╝─čr├╝ parmaklar─▒n─▒ AkdenizÔÇÖe uzatan bir iskelet eli san─▒rs─▒n─▒z. Bir pen├žeyi and─▒ran bu el, g├╝neye do─čru uzanarak M.├ľ. 2000 y─▒l─▒nda Girit adas─▒nda do─čan uygarl─▒k ve k├╝lt├╝r├╝ avcuna al─▒vermi┼č. Do─čusunda, Efl├ótun ├Âncesi ├ža─člarda, zan├óat ve ticaret f├óaliyetleriyle kayna┼čan ├ľn Asya, bat─▒s─▒nda birbiri ard─▒ndan Yunan s├Âm├╝rgelerinin kuruldu─ču ─░talya, daha sonra Sicilya ve ─░spanya; en u├žta da, her benim diyen deniz kurdunun ge├žmeyi g├Âze alamad─▒─č─▒ ÔÇťHerk├╝l S├╝tunlar─▒ÔÇŁ denilen bug├╝nk├╝ Cebelitar─▒k vard─▒. Kuzeydeyse, o zamanki adlar─▒ Teselya, Epiros ve Makedonya olan uygarl─▒ktan olduk├ža uzak, barbar b├Âlgeler uzan─▒yordu. Homeros ve Perikles ├ža─č─▒ndaki YunanistanÔÇÖ─▒n deh├ólar─▒n─▒ do─čuracak g├╝├žl├╝ insan s├╝r├╝leri, ya bu b├Âlgelerden ├ž─▒k─▒p ya da buralar─▒ ge├žerek gelmi┼člerdi. Yunanistan, birbirini izleyen koy ve k├Ârfezleriyle deniz, da─člar ve tepeleriyle kara engellerinin do─čal b├Âlgelere ay─▒rd─▒─č─▒ bir toprak par├žas─▒d─▒r. O g├╝nlerde yolculuk ve ula┼čt─▒rma ├žok ├žetin ve tehlikeli oldu─čundan, her adan─▒n halk─▒, kendi kendine yeten iktisad├« hayat d├╝zenini, devlet ┼čeklini, t├╝rl├╝ kurulu┼člar─▒n─▒, leh├želerini, d├«nini ve k├╝lt├╝r├╝n├╝ olu┼čturup geli┼čtirmi┼čti. Bunlar Lokris, Beotia, Ahaya, Arkadia, Mesenya, (IspartaÔÇÖs─▒yle) Lakonya, (AtinaÔÇÖs─▒yle) Atika gibi etkili topraklarla ├ževrelenmi┼č bir ya da iki ┼čehirlik topluluklard─▒. M.├ľ. 490-470 y─▒llar─▒nda, Isparta ile birlikte Perslere kar┼č─▒ yapt─▒─č─▒ sava┼člardan ├╝st├╝n ├ž─▒kmas─▒, Atina devletini daha da g├╝├žlendirdi. Yunan ┼čehirleri i├žinde en do─čuda…